Sekta ya Ushirika Mkoa wa Mwanza

JAMHURI YA MUUNGANO WA TANZANIA - OFISI YA WAZIRI MKUU - TAWALA ZA MIKOA NA SERIKALI ZA MITAA

USHIRIKA

[ Ushirika ] Programu..

[ Nyumbani ] au

Majukumu ya Ofisi ya Ushirika Mkoa

Kumshauri Katibu Tawala wa Mkoa (RAS) juu ya Kujenga uwezo wa Halmashauri mkoani na kuratibu shughuli zote za ushirika katika mkoa hususani:-

Kusajiri Vyama vya ushirika.
Kukagua vyama vya ushirika.
Kutunza taarifa na kumbukumbu zote za ushirika.
Kuvitafutia masoko vyama vya ushirika na kufanya utafiti wa masoko.

Kumsaidia katibu tawala (RAS) kuzisaidia serikali za mitaa kutathimini matatizo na fursa za maendeleo.
Kumsaidia katibu tawala (RAS) kuandaa taarifa yakiifu ya maedeleo na kutoa ripoti.
Kuandaa ripoti ya maendeleo ya ushirika yenye mawanda mapana itakayowasilishwa kwenye kamati ya ushauri ya Mkoa (RCC).
Kumsaidia katibu tawala (RAS) kutoa mwongozo na ushauri kwa serikali za mitaa na asasi zinginezo.
Kuzisaidi serikali za mitaa kutafuta ufumbuzi wa matatizo na fursa zilizopo kwenye mikakati yao ya maendeleo.
Kuweka mipango ya kuijengea halmashauri yeyote kadri inavyohitajika.
Kutathmini na kusimamia programu za maendeleo a kujenga uwezo kwa Mwezi,Robo,nusu na Mwaka .
Usajiri wa vyama vya ushirika mkoani.
Kusimamia utekelezaji wa sera za serikali kuu kwenye Serikali za mitaa kama ilivyoelekezwa`na katibu tawala wa Mkoa(RAS).
Kutafsiri sera,miongozo na kanuni za ushirika kutoka wizarani na asasi ziginezo.
Kufanya majukumu yaliyokasimiwa kutoka wizara za serikali kuu kama itakavyoelekezwa na katibu Tawala wa Mkoa(RAS).

Mkoa una jumla ya wafanyabiashara zaidi ya 7,000 wa jumla na rejareja. Biashara zinazohusika ni kama vifaa vya ujenzi, madawa ya binadamu na mifugo, mafuta aina ya petroli, mafuta ya kula, masonara, wauza nguo mpya na mitumba, wauza nafaka, matunda na kadhalika.

Idadi ya vyama vya Ushirika:

Sekta ya Ushirika ni muhimu sana kupiga vita umaskini. Mkoa wa Mwanza una jumla ya vyama vya ushirika aina mbali mbali vipatavyo 1029 kwa mchanganuo ufuatao:-

Vyama vya mazao (AMCOS) 346;
SACCO 592;
Uvuvi 26;
Walaji 9,
Viwanda 10;
Huduma 14;
Umwagiliaji 7,
Vinginevyo 24 na
Chama kikuu cha ushirika kimoja cha Nyanza Cooperative Union ( NCU (1984) Ltd.).

Vyama vya mazao(AMCOs) vilivyo vingi si hai kwa sababu NCU(1984) Ltd imedorora kwa takribain miaka mitatu haijanunua Pamba – kutoka kwa wanachama wake (Vyama vya Msingi).

HALI HALISI ILIVYO NDANI YA NCU KWA SASA:

Kwa Takribani Misimu mitatu mfululizo (2005/2006; 2006/2007 na 2007/2008) Union haikuweza kununua Pamba kutokana na vikwazo mbalimbali.NCU (1984) Ltd. inakabiliwa na tatizo la madeni makubwa yaliyosababishwa na viongozi na Menejmenti ambapo jumla ya zaidi ya Tshs.6.8 bilioni Union inadaiwa na (Taasisi, Kampuni na Benki) ilizokuwa inafanya shughuli nazo na vilevile NCU (1984) Ltd kukabiliwa na kesi nyingi zaidi ya (22) ambapo kesi zimefunguliwa Mahakamani na Wadai wanaposhinda kesi hukamata mali za NCU na kuziuza kwa bei ndogo ili mradi tu wapate kile wanachodai.
Pia Union inadaiwa na wakulima mapunjo ya bei (2004/05) zaidi ya Tshs.300 milioni, wafanyakazi wa NCU (1984) Ltd nao wanadai malimbikizo ya mishahara zaidi ya Tshs.868 milioni.

HATUA ZILIZOCHUKULIWA NA MKOA ILI KUNUSURU NCU (1984) LTD:

Serikali ya Mkoa kwa kushirikiana na Wizara ya Kilimo, Chakula na Ushirika baada ya kuona matatizo yaliyomo ndani ya NCU kwa mujibu wa sheria ya Ushirika Na.20 ya 2003 :-

Iliteua wajumbe watatu wa Bodi ili kuongeza nguvu ndani ya Bodi ya NCU iliyopo kwani ina udhaifu katika kusimamia shughuli za Union (Bahati mbaya wajumbe hao walipata ajali na kufariki dunia) huko mkoani Singida. Mungu aziweke Roho za marehemu mahala pema Peponi.
Mrajis wa Vyama vya Ushirika ameteua Wataalamu watatu (Meneja Mkuu, Mhasibu Mkuu na Mkaguzi wa ndani ili kuongeza nguvu ndani ya Menejimenti ya NCU ili kusaidia usimamizi wa shughuli za kila siku.

HALI YA SACCOS:

Katika kipindi cha Agosti. 2006 hadi Agosti, 2007

SACCOS 107 zimesajiriwa.
Wanachama wameongezeka kutoka 52,605 hadi 63,016 ongezeko la asilimia 20%.
Thamani ya Hisa zimepanda kutoka Tshs.980 milioni hadi Tshs. 1.2 bilioni ongezeko la asilimi 22%.
Akiba zimeongezeka kutoka Tshs. 1.5 bilioni hadi 2.1 bilioni sawa na asilimia 40.
Amana zilizowekwa zimeongezeka kutoka 136 milioni hadi milioni 429 sawa na asilimia 57%.
Mikopo imeongezeka kutoka Tshs.4.9 bilioni na kufikia Tshs.10.005 bilioni sawa na ongezeko la asilimia 100.42%.
Idadi ya wanachama wa SACCOs hadi sasa ni 63,016.

Uwezeshaji wananchi kiuchumi kupitia vikundi na SACCOS:

Uwezeshaji wananchi kiuchumi ni kama ifuatavyo:-

Wajasilimali 5576 na vikundi 71 waliokopeshwa kupitia NMB ni Tshs.1.184,396,167.00
SACCOS 5 kupitia CRDB – Tshs.644,037,000/=
Jumla ya Uwezeshaji kwa mikondo hii miwili ni Tshs.1,828,433,167.00

Mafanikio ya sekta ya ushirika – mkoa wa mwanza:

mafanikio ya sekta ya ushirika hapa mkoani ni kama ifuatavyo:-

Kumekuwepo na ongezeko la vyama vya ushirika wa Akiba na Mikopo (SACCOS) ambapo wananchi wameweza kuhamasishwa na kuvianzisha wenyewe ambapo kati ya 2004/2005 na 2006/2007 vyama vya akiba na Mikopo 255 vipya vimeweza kuanzishwa na kusajiriwa na kuwezesha Mkoa kuwa na jumla ya SACCOs 592.
Idadi ya wanachama imeongezeka katika SACCOS toka wanachama 26,300 mwaka 2004/2005 hadi wanachama 63,397 mwaka 2006/2007.

Matatizo/changamoto zinazokabili sekta ya ushirika:

matatizo ya ushirika mkoani ni kama ifuatavyo:-

Upungufu wa Wataalamu wa ushirika katika sekta ya ushirika unaathiri sana utendaji wa shughuli za kila siku za sekta hii hasa katika ngazi ya Wilaya.
Ukosefu wa mitaji katika vyama vya ushirika hasa vyama vya ushirika vya Msingi vya Mazao (AMCOS) kunakwamisha maendeleo katika sekta ya ushirika.
Ukosefu wa Elimu ya ushirika na Ujasiliamali kwa Wanachama na Wananchi kunaathiri maendeleo ya sekta ya Ushirika Mkoani.
Uongozi na Menejimenti dhaifu hasa ngazi ya Union kumesababisha vyama vya msingi (MAZAO) kutokununua zao la pamba misimu mitatu mfululizo.

Mikakati ya kukabiliana na changamoto za kukuza Sekta ya Ushirika

kutokana na Changamoto hizo hapo juu, mkoa una mikakati ifuatayo kutatua matatizo hayo:-

Kutoa elimu kuhusu nafasi ya ushirika kama sekta ya Kimkakati katika kuwawezesha wananchi kiuchumi na kujenga Uchumi wa Taifa.
Kuongeza idadi ya wanachama kwa lengo la kupanua mitaji.
Kuongeza viwango vya hisa, viingilio, Amana
Kuhimiza vyama vya msingi vya mazao kuanzisha SACCOS ili kuweza kupata mtaji wa kununulia mazao.

kwa muhtasari tu hali ya Vyama vya Akiba na Mikopo (SACCOS) ni kama ilivyoonyesha hapa chini:-

Idadi ya SACCOs - 592
Wanachama - 63,016
Mtaji - 3,587,775,042.50
Mikopo tolewa - 10,005,021,916/=
Mikopo rejeshwa - 5,681,515,756/=

Mikopo bado rejeshwa - 4,324,011,16

Jedwali kuonyesha mikakati ya sekta ya ushirika mkoa wa Mwanza miaka mitatu ijayo (2007/2008 – 2009/2010).

NO.	LENGO MAHUSUSI	MIKAKATI	SHUGHULI
1.	Kuongeza idadi ya SACCOS katika ngazi za Wilaya toka SACCOS 592 hadi SACCOS 700 ifikapo 2010.	- Uhamasishaji wa wananchi ili wahiari kuanzisha SACCOs hasa katika ngazi ya Kata. - Uandikishaji wa SACCOS Kuunganisha SACCOS ndogo ndogo ili ziwe imara kiuchumi.	- Kufanya mikutano kwa kushiriki kisha viongozi na vikundi vya vijana na wanawake, viongozi wa Siasa, madhehebu ya dini wafanyabiashara wadogowadogo na walioko katika maeneo husika - Kufanya mikutano Wilayani kwa kukutana na viongozi wa wilaya ili waweze kuhamasisha Wananchi waweze kuanzisha SACCOS Imara na Endelevu katika Wilaya husika.
2.	Kuongeza ukaguzi wa vyama vya ushirika toka vyama 40 hadi 1000 ifikapo 2010	- Kutoa mafunzo kwa waweka Hazina/Katibu wa SACCOS ili wajue uandishi wa Vitabu vya Hesabu na Usimamizi. - Kufanya ukaguzi na kufanya mafunzo kazini	- Kufanya mafunzo ya uandishi Vitabu na usimamizi wa fehda. - Kufanya ukaguzi wa mara kwa mara kwa vyama vyote wilayani. - Kufanya mafunzo kazini kwa viongozi wa vyama vya ushirika
3.	Kuongeza idadi ya Vyama vya Ushirika vya wavuvi toka vyama 26 hadi 35 ifikapo 2010.	Kuhamasisha jamii kuanzisha vyama vya Wavuvi.	- Kufanya mikutano na Wavuvi - Kufanya mafunzo juu ya usimamizi wa vyama vya Uvuvi.
4.	Kuhamasisha ujenzi wa Ofisi za Kisasa kwa SACCOs toka Ofisi 80 hadi 400 ifikapo 2010.	- Kuhamasisha wanachama wa SACCOS umuhimu wa kuwa na Ofisi za Kisasa za SACCOS. -Kuziunganisha (Interlinking) SACCOS na Taasisi zingine za kifedha zitakazoweza kusaidia ujenzi wa Ofisi za Kisasa.	- Kufanya mikutano kwa wanachama wa Vyama vya Akiba na Mikopo kujadili kuwa na Ofisi za Kisasa. - Kuziunga SACCOS na Taasisi zingine za Kifedha kwa kuzihamasisha ziwe na Mipango mikakati.
5.	Kuongeoza Idadi ya Watumishi wa Idara ya Ushirika kutoka 22 hadi Watumishi 40 ifikapo 2010.	Kuziagiza Halmashauri za Wilaya 7 saba waweze kuomba kibali Serikalini (TAMISEMI) Kuajiri Watumishi wa kada ya Ushirika.	- Kuandikia Waraka Wakurugenzi Watendaji wa Halmashauri na Jiji juu ya haja ya kuajiri watumishi angalau watatu kila Halmashauri na Jiji.

Jedwali kuonyesha Aina mbalimbali za Ushirika katika kila wilaya mkoani.

S/NO	AINA YA CHAMA	GEITA	SENGEREMA	MAGU	MISUNGWI	KWIMBA	UKEREWE	ILEMELA	NYAMAGANA	JUMLA
1.	VYAMA VYA MAZAO (AMCOS)	71	74	82	40	58	14	4	3	346
2.	SACCOS	189	109	64	80	44	57	21	28	592
3.	WALAJI	NIL	NIL	NIL	NIL	NIL	NIL	1	8	9
4.	VIWANDA	3	NIL	1	4	NIL	NIL	NIL	2	10
5.	HUDUMA	NIL	NIL	NIL	1	NIL	NIL	-	13	14
6.	UMWAGILIAJI	3	NIL	NIL	4	NIL	NIL	NIL	NIL	7
7.	UVUVI	NIL	6	1	4	1	NIL	1	7	26
8.	VINGINEVYO	6	4	1	2	1	NIL	2	8	24
9.	VYAMA VIKUU	NIL	NIL	NIL	NIL	NIL	NIL	NIL	1(NCU)	* 1
10.	JUMLA	272	193	149	135	103	72	42	70	1029

Vinginevyo:
Maana yake ni vyama vya:- Mfano: Multipurpose Coops, Madini, nyumba, Uselemala n.k)

Jedwali kuonyesha Mpango wa uwezeshaji wananchi kiuchumi na ajira kiwilaya
mkoa wa Mwanza - 31 July, 2007

S/NO	HALMA-SHAURI	MAOMBI KUZOKA KWA WANANCHI		IDADI YA MAOMBI	KIASI KILICHO-OMBWA	KIASI KILICHO-KOPESWHA HADI 31 JULY, 2007		AINA YA BENKI
S/NO	HALMA-SHAURI	INDIVIDUAL	SACCOS	IDADI YA MAOMBI	KIASI KILICHO-OMBWA	KIASI KILICHO-KOPESWHA HADI 31 JULY, 2007		CRDB TSHS	NMB TSHS.
1.	GEITA	NMB 968	55	1023	1,364,764,000	-	99,829,500	-	99.829,500
		CRDB NIL	2	157	178,550,000	178,550,000	NIL	178,550,000	NIL
2.	SENGEREMA	NMB 69	6	75	379,854,500	-	57,800,000	-	57,800.00
		CRDB NIL	1	106	189,105,000	189,105,000	-	189,105,000	-
3.	MAGU	NMB 641	1	642	1,520,000,000	-	58,516,667	-	58,516,667
		CRDB NIL	1	87	212,518,000	212,518,000	NIL	212,515,000	-
4.	MISUNGWI	NMB 40	-	40	39,000,000	-	16,900,000	-	16,900,000
		CRDB NIL	-	-	-	-	-	-	-
5.	KWIMBA/ NGUDU	NMB 502	1	503	874,078,300	-	19,950,000	-	19,950,000
		CRDB NIL	-	-	-	-	-	-	-
6.	UKEREWE/ NANSIO	NMB 476	9	485	531,460,000	-	12,150,000	-	12,150,000
		CRDB NIL	-	-	-	-	-	-	-
7.	ILEMELA	NMB 218	-	218	655,862,300	-	140,350,000	-	140,350,000
		CRDB NIL	-	-	-	-	-	-	-
8.	YAMAGANA	NMB 2662	-	2662	8,466,228,099	-	778,900,000	-	778,900,000
		CRDB NIL	1	44	63,867,000	63,867,000	-	63,862,000	-
	JUMLA	5576	77	5998	13,831,247,199	644,037,000	1,184,396,167	644,037,000	1,184,396,167

Jedwali kuonyesha Hali ya vyama vya Ushirika wa Akiba na Mikopo SACCOS
Kiwilaya mkoa wa Mwanza 31 agosti, 2007

NO	HALMASHA-URI YA WILAYA	IDADI YA SACCOS	IDADI YA WANACHAMA			MTAJI (TSHS)			MIKOPO (TSHS)
NO	HALMASHA-URI YA WILAYA	IDADI YA SACCOS	ME	KE	JML	HISA	AKIBA	AMANA	ILIYOTOLEWA	ILIYOREJE- SHWA	ILIYOBAKI
1.	GEITA	189	8780	58	14634	380,429,222	22,598,900	195,968,652	1,203,777,860	698,956,245	504,821,615
2.	SENGEREMA	109	3748	2135	5883	28,703,000	69,911,000	7,375,095	427,323,940	205,080,802	222,243,138
3.	MAGU	64	5596	8733	14329	50,897,322	297,697,985	97,029,929	1,973,601,483	576,181,633	1,397,419,850
4.	MISUNGWI	80	3073	2500	5573	145,007,000	350,970,900	85,500,000	345,000,000	304,000,000	41,000,000
5.	KWIMBA	44	3123	1990	5113	79,670,029	127,932,823.50	10,194,790	470,827,956	376,662,320	94,165,636
6.	UKEREWE	57	3604	1901	5505	72,601,000	254,328,000	11,452,000	173,442,000	105,500,000	67,947,000
7.	ILEMELA	21	2104	2120	4224	238,174,000	329,974,735	12,176,140	3,252,864,680	2,330,084,096	922,830,584
8.	NYAMAGANA	28	3500	4255	7755	148,415,000	560,885,400	9,882,120	2,158,183,997	1,084,600,660	1,073,583,337
	JUMLA	592	33528	29488	63016	1,143,896,573	2,014,299,743.50	429,578,726	10,005,021,916	5,68 1,515,756	4,324,011,160

[ Ushirika ]

[ Nyumbani ] au

Rudi juu


© 2009 Ofisi ya Mkuu wa Mkoa S.L.P 119 Mwanza, Simu:028-2501037/2500366,Fax: 0282501057;Email:info@mwanza.go.tz

S/NO

KWIMBA

NYAMAGANA

NO

ME